A Narrative of the Life of Mrs. Mary Jemison

«سرگذشت خانم مری جمیسن» یکی از شناخته‌شده‌ترین روایت‌های اسارت در ادبیات آمریکای استعماری و مرزی است. مری جمیسن در نوجوانی، حدود دوازده‌سالگی، همراه خانواده‌اش به دست گروهی از بومیان و فرانسوی‌ها گرفتار شد و بعدها به دو خواهر از قبیلهٔ سنکا سپرده شد. او به‌جای بازگشت به جامعهٔ سفیدپوستان، در میان سنکاها ماند، با آن‌ها زندگی کرد و در دره‌های رود جنسی خانه و خانواده ساخت.

جیمز ای. سیور این روایت را در نوامبر ۱۸۲۳ از زبان خود جمیسن شنید و نوشت. کتاب از ماجرای کشته‌شدن پدر و خانوادهٔ او آغاز می‌شود و سپس زندگی روزمرهٔ سنکاها، کار و آیین‌ها، ازدواج‌های او، مشکلاتش با فرزندان و شرح جنگ‌های فرانسه و هندی و انقلاب آمریکا را از دید کسی که در دل ماجرا بوده است پیش می‌برد. ضمیمهٔ پایانی نیز دربارهٔ رویدادی خونین در «دیوِلز هول» در سال ۱۷۸۳ است.

اهمیت کتاب در این است که تصویری از رویارویی دو جهان را از زبان زنی عرضه می‌کند که هر دو را از نزدیک شناخته بود. خواننده‌ای که به تاریخ مرز آمریکا، فرهنگ بومیان یا روایت‌های واقعی علاقه دارد، در این کتاب منبعی دست‌اول و خواندنی می‌یابد؛ زبان آن ساده است و برای مطالعهٔ انگلیسی قرن نوزدهم نیز مناسب است.