The Story of Moscow

«داستان مسکو» اثر ویرت گرار، نویسندهٔ انگلیسی آشنا با روسیه، در ۱۹۰۰ در مجموعهٔ «شهرهای قرون وسطایی» انتشارات دنت منتشر شد و تصویرهایی از هلن ام. جیمز همراه دارد. گرار در پیش‌گفتار توضیح می‌دهد که چرا مسکو را در شمار شهرهای قرون وسطایی آورده است: مورخان عادت دارند تاریخ روسیه را از پتر کبیر آغاز کنند، اما داستان مسکو در پنج سدهٔ پیش از او رقم خورد و روایت این کتاب نیز در همان دوران پتر به پایان می‌رسد.

کتاب از پیدایش شهری کوچک بر کنار رود مسکوا آغاز می‌کند و رشد آن را تا مرکز دوک‌نشین و سپس پایتخت تزارها دنبال می‌کند: یورش‌های تاتارها و آتش‌سوزی‌های پیاپی، برآمدن شاهزادگان مسکو، دوران ایوان سوم و ایوان مخوف، آشوب‌های «دوران فتنه» و برآمدن خاندان رومانوف. در کنار این روایت، کرملین، کلیساها و صومعه‌ها، دیوارها و بازارها و آثار کهن شهر توصیف می‌شوند.

گرار مسکو را جایی می‌بیند که شرق و غرب در آن به هم می‌رسند اما هیچ‌کدام دیگری را در خود حل نمی‌کند. او همچنین یادآوری می‌کند که بسیاری از بناهای کهن، برخلاف تصور رایج، از آتش‌سوزی دوران حملهٔ ناپلئون جان سالم به در برده‌اند.

این کتاب برای علاقه‌مندان تاریخ روسیه، معماری کهن روسی و تاریخ شهرها، و نیز گردشگرانی که می‌خواهند گذشتهٔ مسکو را بشناسند، خواندنی است.