El Toro

«ال تورو» (El Toro) روایتی است از سفر با خودرو در دل کوبا، نوشتهٔ ای. رالف استپ و منتشرشده از سوی شرکت خودروسازی پاکارد در سال ۱۹۰۹. کتاب با زبانی ساده و تصویرهای فراوان، رانندگی در مسیرهای کوهستانی و جاده‌های خراب نواحی داخلی کوبا را شرح می‌دهد؛ جاده‌هایی چنان باریک که به تعبیر خود متن، خودرو ناچار بود با یک چرخ بر دیوارهٔ شیب‌دار و با چرخ دیگر بر لبهٔ عمیق‌ترین شیارها حرکت کند.

این اثر در عین حال یک «داستان خودرویی» تبلیغاتی است و می‌خواهد توان و پایداری خودرو را در سخت‌ترین شرایط نشان دهد. از همین رو بخش مهمی از آن به گذر از گردنه‌ها و راه‌های ناهموار می‌پردازد و با فهرستی از عکس‌ها همراه است.

کتاب برای علاقه‌مندان به تاریخ خودرو، سفرنامه‌های آغاز قرن بیستم و تصویر کوبا در سال‌های پس از استقلال، خواندنی و کم‌یاب است.