R.U.R. (Rossum's Universal Robots)

«آر.یو.آر.» نمایشی علمی‌تخیلی از کارل چاپک است که در ۱۹۲۰ در چک نوشته شد و واژهٔ «روبات» از آن به همهٔ زبان‌ها رفت. این نسخه ترجمهٔ انگلیسی پل سلور و نایجل پلی‌فر است که در زیرعنوان آن «ملودرام خیالی در سه پرده و یک پایان‌بندی» آمده است.

داستان در کارخانه‌ای در جزیره‌ای دور می‌گذرد که روبات‌های کارگر، موجودات مصنوعی ساخته‌شده برای کارهای سنگین، تولید می‌کند. با آمدن زنی جوان به کارخانه، پرسش‌هایی دربارهٔ آزادی، هدف کار، و حق این موجودات پیش می‌آید و کم‌کم معلوم می‌شود که ساخت آن‌ها پیامدهایی پیش‌بینی‌نشده برای انسان‌ها دارد.

چاپک از طریق این طرح هراس‌های جامعهٔ صنعتی، رابطهٔ انسان با ماشین و معنای انسان بودن را بررسی می‌کند. نمایش هنوز برای علاقه‌مندان به علمی‌تخیلی، مطالعهٔ تأثیر ماشین بر جامعه و ادبیات اروپای مرکزی پس از جنگ جهانی اول خواندنی و گاه هشداردهنده است.