Secret Societies of the Middle Ages

«انجمن‌های مخفی قرون وسطی» نوشتهٔ توماس کایتلی، نویسنده و اسطوره‌پژوه ایرلندی، در سال ۱۸۳۷ در مجموعهٔ «کتابخانهٔ دانش سرگرم‌کننده» با نظارت انجمن «گسترش دانش مفید» به ریاست لرد بروهام منتشر شد. هدف این مجموعه رساندن دانش به خوانندگان عادی بود.

بخش نخست کتاب به «حشاشین» یا فرقهٔ اسماعیلیِ الموت اختصاص دارد: از اوضاع جهان در سدهٔ هفتم و انشعاب‌های جهان اسلام تا حسن صباح، دژ الموت، سازمان فرقه و توصیف‌هایی که مارکوپولو از «پیرمرد کوهستان» آورده است. بخش‌های بعدی به دیگر جمعیت‌های مخفی اروپای سده‌های میانه می‌پردازد. نویسنده با تکیه بر منابع تاریخی، روایت‌ها و افسانه‌ها را کنار هم می‌گذارد و می‌کوشد نشان دهد که چه چیز مستند است.

این اثر، با توجه به دانش تاریخی زمان خودش، کهنه است و بخشی از ادعاهای آن دربارهٔ برخی گروه‌ها با پژوهش‌های امروز همخوان نیست. با این حال برای کسانی که به تاریخ سده‌های میانه، جنبش‌های پنهان و تاریخ تاریخ‌نگاری ویکتوریایی علاقه دارند خواندنی است.