What was the Gunpowder Plot?

«توطئهٔ باروت چه بود؟» (What Was the Gunpowder Plot?) پژوهش تاریخی جان جرارد، کشیش یسوعی و مورخ انگلیسی، است که در ۱۸۹۷ منتشر شد و عنوان فرعی‌اش «روایت سنتی در بوتهٔ آزمون شواهد اصلی» است. نویسنده می‌گوید این مطالعه از ماجرایی اتفاقی شروع شد: وقتی پذیرفت مقاله‌ای دربارهٔ این موضوع برای انجمنی پژوهشی در لندن بخواند.

توطئهٔ باروت نقشهٔ گروهی از کاتولیک‌های انگلیسی برای منفجر کردن پارلمان و کشتن جیمز اول در نوامبر ۱۶۰۵ بود و گای فاکس در شهرت آن نقش بزرگی دارد. جرارد با بازبینی اسناد و گزارش‌های رسمی و شهادت‌های آن زمان می‌خواهد ببیند آیا روایت رایج با شواهد می‌خواند و کدام بخش‌های آن محل پرسش است.

کتاب از دید یک نویسندهٔ کاتولیک نوشته شده و بی‌طرفانه نیست، اما برای علاقه‌مندان به تاریخ انگلستان دورهٔ ژاکوبی و منازعات کاتولیک‌ها و پروتستان‌ها خواندنی است و با مراجعه به منابع اصلی، بحثی جدی را مطرح می‌کند.