The Theory of Spectra and Atomic Constitution: Three Essays

«نظریهٔ طیف‌ها و ساختار اتم: سه جستار» مجموعه‌ای از سه مقالهٔ نیلس بور، فیزیک‌دان دانمارکی و استاد فیزیک نظری دانشگاه کپنهاگ، است که انتشارات دانشگاه کمبریج در ۱۹۲۲ منتشر کرد؛ همان سالی که بور جایزهٔ نوبل فیزیک را گرفت. هر سه مقاله به کاربرد نظریهٔ کوانتوم در مسئله‌های ساختار اتم مربوط می‌شوند و مراحل مختلف رشد این نظریه را نشان می‌دهند.

نخستین مقاله، «دربارهٔ طیف هیدروژن»، ترجمهٔ سخنرانی بور در انجمن فیزیک کپنهاگ در ۲۰ دسامبر ۱۹۱۳ است که در ۱۹۱۴ در مجلهٔ فیزیک دانمارک به چاپ رسید. به گفتهٔ پیش‌گفتار، این سخنرانی در زمانی ایراد شد که بسط صوری نظریهٔ کوانتوم تازه آغاز می‌شد، اما روند اندیشه در آن به مقاله‌های بعدی بسیار شبیه است. بور تأکید می‌کند که نظریه به «توضیح» به معنای معمول نمی‌پردازد و تنها می‌کوشد میان پدیده‌های گوناگون ارتباطی برقرار کند.

کتاب برای دانشجویان فیزیک، پژوهشگران تاریخ علم و علاقه‌مندان به پیدایش فیزیک کوانتومی خواندنی است، اما به دلیل ماهیت علمی و تخصصی، آشنایی با مفاهیم پایهٔ اتم و طیف‌سنجی برای دنبال کردن بحث لازم است.