The uses of water in health and disease

«کاربردهای آب در سلامت و بیماری» (The Uses of Water in Health and Disease) رساله‌ای عملی دربارهٔ حمام و آب‌درمانی است که جان هاروی کلاگ، پزشک آمریکایی، در ۱۸۷۶ در باتل‌کریک ایالت میشیگان منتشر کرد. عنوان فرعی آن «رساله‌ای عملی دربارهٔ حمام، تاریخچه و کاربردهایش» است.

کلاگ در پیشگفتار می‌گوید از زمان ادعای پریسنیتس دربارهٔ درمان با آب، کتاب‌های زیادی دربارهٔ «هیدروپاتی» و «درمان آبی» چاپ شده، اما بیشتر آن‌ها در واقع تبلیغ برای یک فرد یا مؤسسه بوده و پر از اغراق است. او می‌کوشد کتابی بنویسد که حقیقت را از اغراق جدا کند و شرح دهد آب سرد و گرم، بخار و روش‌های حمام چه تأثیری بر بدن دارند و در چه شرایطی به کار می‌آیند.

کتاب از متن‌های مهم در تاریخ آب‌درمانی و بهداشت عمومی است. باید به دانش پزشکی آن زمان نگاه کرد و آن را راهنمای درمانی امروز ندانست؛ اما برای علاقه‌مندان به تاریخ پزشکی و جنبش سلامت‌گرایی آمریکا بسیار جالب است.