Ali Pacha

«علی پاشا» یکی از روایت‌های «جنایات مشهور» الکساندر دوماست؛ مجموعه‌ای هشت‌جلدی که در ۱۸۳۹–۱۸۴۰ منتشر شد و دوما در آن سرگذشت واقعی جنایتکاران، توطئه‌ها و فاجعه‌های نامدار تاریخ اروپا را با همان شور و هیجان رمان‌هایش بازگو کرد.

موضوع این جلد، علی پاشای تپه‌لنی، معروف به «شیر یانینا»، است: مردی آلبانیایی که از دل فقر و راهزنی برخاست و با زیرکی، بی‌رحمی و خیانت، به فرمانروایی نیمه‌مستقل بر اپیروس و بخش بزرگی از آلبانی و یونان امروزی رسید. او بیش از سی سال در یانینا حکومت کرد، با ناپلئون، بریتانیا و روسیه بازی سیاسی می‌کرد و دربارش مسافران اروپایی، از جمله لرد بایرون، را مجذوب خود ساخت.

دوما زندگی او را از کودکی و انتقام‌جویی‌های خونین مادرش تا شورش بزرگش علیه سلطان محمود دوم دنبال می‌کند؛ شورشی که در آستانهٔ جنگ استقلال یونان رخ داد و به محاصرهٔ یانینا انجامید. روایت سرشار از جنگ‌ها، کشتارها، عشق‌ها و خیانت‌هاست و تصویری زنده از بالکان عثمانی در آغاز قرن نوزدهم به دست می‌دهد.

این کتاب برای علاقه‌مندان تاریخ عثمانی و بالکان و دوستداران نثر پرهیجان دوما خواندنی است؛ هرچند باید آن را روایتی ادبی دانست و نه پژوهشی دقیق تاریخی.