Chess History and Reminiscences

«تاریخ و خاطرات شطرنج» (Chess History and Reminiscences) نوشتهٔ اچ. ای. برد، استاد شطرنج انگلیسی است که در ۱۸۹۳ به‌دست جی. ام. دنت در لندن منتشر شد. برد به پاس نزدیک به چهل سال رقابت و حمایت، کتاب را به دوستش دبلیو. جی. ایولین تقدیم می‌کند.

کتاب با ویژگی‌ها و عادت‌های شطرنج‌بازان آغاز می‌شود: مزاج، رفتار، سبک، شرط‌بندی، باختن، تماشاگران، شگفتی‌ها و حامیان. سپس به پرسش خاستگاه شطرنج می‌پردازد، نظریه‌های ابداع آن، سه روایت هندی، و گسترش بازی در هند، چین، مصر، یونان و روم، اسکاندیناوی، ایران، عرب، اسپانیا و فرانسه. در این میان از چهره‌هایی چون خسرو، هارون‌الرشید، شارلمانی و مأمون یاد می‌شود.

برد با لحنی شخصی و گاه جدلی می‌نویسد و از آنچه «کمبود تاریخ شطرنج» می‌نامد گله دارد. کتاب برای دوستداران شطرنج، تاریخ بازی‌ها و خاطرات ورزشی قرن نوزدهم جالب است.