Astronomy Explained Upon Sir Isaac Newton's Principles

«نجوم بر پایهٔ اصول سر آیزاک نیوتن» (Astronomy Explained Upon Sir Isaac Newton's Principles) کتاب مشهور جیمز فرگوسن، ستاره‌شناس اسکاتلندی و سازندهٔ ابزارهای نجومی، است که نخستین‌بار در ۱۷۵۶ در لندن منتشر شد. زیرعنوان آن، «و برای کسانی که ریاضیات نخوانده‌اند آسان شده»، هدف نویسنده را روشن می‌کند: توضیح دستگاه خورشیدی و قوانین حرکت اجرام آسمانی بدون نیاز به ریاضیات پیچیده.

فرگوسن در این کتاب از هندسهٔ ساده و تصویرها و نمودارهای فراوان استفاده می‌کند تا حرکت سیارات، ماه و دیگر پدیده‌های آسمانی را توضیح دهد. نسخهٔ موجود چاپ دوم (۱۷۵۷) است و در آغاز آن تصویر «اُریری» دیده می‌شود، یعنی ماشین مکانیکی که فرگوسن برای نمایش حرکت خورشید و سیارات ساخته بود. کتاب به رئیس انجمن سلطنتی لندن، ارل ماکلزفیلد، تقدیم شده است.

اثر در روزگار خود محبوب بود، چون دانش نیوتنی را از محافل دانشگاهی بیرون آورد و برای مردم کنجکاوی که ریاضیات نمی‌دانستند در دسترس قرار داد. امروز نیز خواندن آن بینشی دربارهٔ آموزش علم در سدهٔ هجدهم و برداشت آن زمان از آسمان می‌دهد.