The Life and Opinions of Tristram Shandy, Gentleman

تریسترام شندی قرار است داستان زندگی و عقایدش را تعریف کند، اما از همان جملهٔ نخست — که از لحظهٔ انعقاد نطفه‌اش آغاز می‌شود — روایت مدام به بیراهه می‌رود. پدرش والتر، فیلسوفی غرق در نظریه‌های عجیب دربارهٔ نام‌ها و بینی‌ها؛ عمو تابی، کهنه‌سرباز مهربانی که سرگرمی‌اش بازسازی محاصره‌های جنگی در باغچه است؛ گروهبان وفادارش تریم؛ و کشیش یوریک، صحنه را چنان پر می‌کنند که تولد قهرمان تا جلد سوم به تعویق می‌افتد.

لارنس استرن، کشیشی از یورکشایر، دو جلد نخست را در ۱۷۵۹ منتشر کرد و تا ۱۷۶۷ نُه جلد نوشت. کتاب پر از بازی‌های شکلی است: صفحه‌ای تمام‌سیاه در سوگ یک شخصیت، صفحه‌ای سفید تا خواننده خود تصویر را بکشد، فصل‌های جاافتاده، و نمودارهایی از مسیر پیچ‌درپیچ روایت. شوخی‌های پنهان و کنایه‌های بازیگوش نیز در سراسر متن پراکنده‌اند.

کتاب در روزگار خود هم شیفتگان پرشور داشت و هم منتقدان سرسخت، و دو قرن بعد نویسندگان مدرنیست و پسامدرن استرن را پیشگام خود دانستند. «تریسترام شندی» پشت همهٔ بازیگوشی‌اش، کتابی مهربان و انسانی است دربارهٔ وسواس‌ها و تنهایی آدم‌ها و ناممکن بودن روایت کامل یک زندگی.