The Creation of God

«آفرینش خدا» نوشتهٔ دکتر جیکوب هارتمان، پزشکی با مدارک از سنت‌لوئیس، تورنتو و ادینبورگ، است که در ۱۸۹۳ از سوی «تروث سیکر» (جستجوگر حقیقت) در نیویورک منتشر شد؛ ناشری که آثار آزاداندیشی و نقد دین را چاپ می‌کرد. کتاب در سی فصل است و از جهان‌شناسی و زمین و خورشید شروع می‌شود.

هارتمان بخش‌هایی از متن کتاب مقدس مسیحی و یهودی را، از آفرینش و باغ عدن تا توفان، ابراهیم، موسی، سموئیل و دورهٔ پادشاهان، با نگاهی انتقادی بررسی می‌کند و آن‌ها را با علم زمان خود می‌سنجد. بخش‌های دیگر به زیست‌شناسی و فیزیولوژی، غذا، دفع و گوارش، الکل و اثرات آن، روح و ذهن، گناه و نجات و نقد نهاد دین اختصاص دارد و کتاب با «نه به ایمان» و قواعد رفتار انسانی پایان می‌یابد.

کتاب نمونه‌ای از ادبیات آزاداندیشی آمریکای قرن نوزدهم است و برای پژوهشگران تاریخ نقد دین، علم و دین و جنبش‌های اندیشهٔ آزاد مفید است. دیدگاه‌های آن مخصوص زمان خود است و علم امروز را بازتاب نمی‌دهد.