De Amicitia, Scipio's Dream

این کتاب دو متن مشهور مارکوس تولیوس سیسرون، خطیب و فیلسوف رومی، را در بر دارد. «دربارهٔ دوستی» (لایلیوس) را سیسرون در ۴۴ پیش از میلاد، پس از قتل ژولیوس سزار و در دوران کناره‌گیری‌اش، نوشت. در آن گایوس لایلیوس، چند روز پس از مرگ دوست دیرینه‌اش اسکیپیو آیمیلیانوس، برای دامادهایش از معنای دوستی سخن می‌گوید.

لایلیوس می‌گوید دوستی راستین تنها میان نیکان ممکن است، بر پایهٔ طبیعت و فضیلت است نه نیاز و سود، و هرگز نباید به خواست دوست کار نادرستی کرد. او از چگونگی برگزیدن و آزمودن دوستان، وفاداری به دوستان قدیمی، راستگویی در برابر چاپلوسی و مرزهای دوستی سخن می‌گوید. «رؤیای اسکیپیو»، بخش پایانی کتاب «جمهوری» سیسرون، رؤیایی را بازگو می‌کند که در آن اسکیپیوی آفریقایی بزرگ بر نوهٔ خوانده‌اش ظاهر می‌شود و از فراز آسمان، کره‌های نُه‌گانه، موسیقی افلاک، کوچکی زمین و ناپایداری شهرت را به او نشان می‌دهد و از جاودانگی روح سخن می‌گوید.

هر دو متن قرن‌ها در مدرسه‌های اروپا خوانده و از بر می‌شد و بر اندیشهٔ قرون وسطا و رنسانس اثری ژرف گذاشت. ترجمهٔ اندرو پی. پیبادی، استاد هاروارد، همراه مقدمه و یادداشت.