Mistress and Maid

«بانو و خدمتکار؛ داستان یک خانواده» رمانی از دینا ماریا مولاک کریک، نویسندهٔ انگلیسی «جان هالیفکس، جنتلمن»، است که در ۱۸۶۳ منتشر شد. داستان در فضای خانوادگی و روزمرهٔ طبقهٔ متوسط انگلیس می‌گذرد و بر رابطهٔ میان اهل خانه و یک خدمتکار وفادار و دشواری‌های زندگی آنان تکیه دارد. مرزهای میان طبقات، وظیفه و محبت، از مضمون‌های اصلی رمان است.

مولاک با دیدی اخلاق‌گرا و در عین حال انسانی، تفاوت‌های اجتماعی و تنگدستی را بدون تقلیل آدم‌ها به نماد نشان می‌دهد. شخصیت‌ها از اعتقاد به کار، صداقت و مهربانی راه خود را می‌جویند و روایت به جای هیجان‌های بزرگ، بر جزئیات زندگی خانه و بر دگرگونی تدریجی روابط تکیه دارد.

نسخهٔ حاضر چاپ ریچموند در ایالات متحده (۱۸۶۴) است که در زمان جنگ داخلی چاپ شده و خود نشان‌دهندهٔ محبوبیت نویسنده در آن سوی اقیانوس است. این رمان برای دوستداران ادبیات ویکتوریایی، رمان‌های خانوادگی زنان نویسنده و تصویر زندگی طبقاتی در آن دوره مناسب است.