The Oriental Religions in Roman Paganism

«دین‌های شرقی در آیین مشرکان روم» مجموعه‌درس‌هایی از فرانتس کومون، پژوهشگر بلژیکی تاریخ ادیان باستان است. او نشان می‌دهد که امپراتوری روم در سده‌های نخست میلادی فقط یونانی و رومی نبود و آیین‌هایی از مصر، آسیای صغیر، سوریه و ایران در آن ریشه دوانیده بود.

کومون این آیین‌ها را در فصل‌های جداگانه بررسی می‌کند: پرستش ایزیس و سرپیس، مادر بزرگ فریگیه، خدایان سوریه و نیز میترائیسم و مغان ایرانی. او می‌پرسد چرا این دین‌ها در میان سربازان، بردگان و بازرگانان رواج یافتند و چه تأثیری بر شکل‌گیری باورهای مردم، از جمله فکر جاودانگی و ستایش خورشید، گذاشتند. بحث پایانی دربارهٔ زمینهٔ فکری آمادگی روم برای پذیرفتن مسیحیت است.

کتاب با پاورقی‌ها و یادداشت‌های علمی همراه است، اما به زبان نسبتاً روشنی نوشته شده و برای خواننده‌ای که به تاریخ ادیان، روم باستان و پیوند ایران با غرب علاقه دارد، مرجعی کلاسیک به شمار می‌رود. برخی داوری‌های آن در پژوهش‌های بعدی اصلاح شده‌اند.