The White Knight: Tirant Lo Blanc

«تیرانت سفید» رمان پهلوانی بلندی به زبان کاتالان است که ژوانوت مارتورل، شوالیه‌ای از والنسیا، نوشت و پس از مرگ او به دست مارتی ژوان د گالبا برای چاپ آماده شد و در ۱۴۹۰ در والنسیا انتشار یافت. تیرانت، شوالیه‌ای جوان از بریتانی، در جشن‌های عروسی پادشاه انگلستان در مسابقه‌های پهلوانی پیروز می‌شود و سپس در سیسیل، رودس، قسطنطنیه و سواحل شمال آفریقا می‌جنگد.

آنچه کتاب را از رمانس‌های پهلوانی هم‌روزگارش جدا می‌کند، واقع‌گرایی آن است: شوالیه‌هایش می‌خورند، می‌خوابند، بیمار و زخمی می‌شوند؛ تاکتیک‌های نظامی و دسیسه‌های سیاسی واقعی‌اند؛ و ماجرای عاشقانهٔ تیرانت و کارمسینا، شاهزاده‌خانم بیزانس، با شوخ‌طبعی و صراحتی کم‌سابقه روایت شده است. ندیمهٔ زیرکی به نام پلاِردمِوایدا از فراموش‌نشدنی‌ترین شخصیت‌های آن است.

در «دن کیشوت»، وقتی کشیش کتابخانهٔ قهرمان را پاکسازی می‌کند، این کتاب را نجات می‌دهد و از نظر سبک «بهترین کتاب جهان» می‌نامد؛ ماریو بارگاس یوسا نیز آن را از نخستین رمان‌های مدرن دانسته است. این نسخه ترجمه و ویرایش فشردهٔ انگلیسی رابرت اس. رادر در پانزده فصل است، همراه با مقدمهٔ مترجم.