Under Western Eyes

«در چشم غربی» رمانی از جوزف کنراد است که در ۱۹۱۱ منتشر شد و از برجسته‌ترین رمان‌های سیاسی ادبیات انگلیسی به شمار می‌رود. ماجرا در سن‌پترزبورگ و ژنو، در سال‌های اوج مبارزهٔ انقلابیون روس با استبداد تزاری، می‌گذرد.

کیریلو سیدوروویچ رازوموف، دانشجوی تنها و جاه‌طلب، تنها می‌خواهد درس بخواند و جایی در جامعه بیابد. اما یک شب، هم‌دانشگاهی‌اش ویکتور هالدین، که همان روز وزیری را ترور کرده، به اتاق او پناه می‌آورد و از او کمک می‌خواهد. تصمیمی که رازوموف در آن شب می‌گیرد، سراسر زندگی‌اش را دگرگون می‌کند و سرانجام او را به میان تبعیدیان انقلابی روس در ژنو می‌کشاند، جایی که با مادر و خواهر هالدین روبه‌رو می‌شود.

داستان را معلم پیر زبان انگلیسی روایت می‌کند که بر پایهٔ دفتر خاطرات رازوموف می‌نویسد و بارها اعتراف می‌کند که روح روسی را از «چشم غربی» نمی‌تواند به‌درستی بفهمد. این راوی بیرونی به رمان لحنی طعنه‌آمیز و چندلایه می‌دهد.

کنراد، که لهستانی‌تبار بود و پدرش به سبب مبارزه با سلطهٔ روسیه تبعید شده بود، در این کتاب هم خودکامگی تزاری و هم تعصب و ریاکاری برخی انقلابیون را بی‌رحمانه می‌کاود. رمان را اغلب پاسخی به «جنایت و مکافات» داستایفسکی دانسته‌اند و برای علاقه‌مندان رمان روان‌شناختی و سیاسی خواندنی است.