Jerusalem Delivered

«اورشلیم آزادشده» (Gerusalemme Liberata) حماسهٔ منظوم تورکواتو تاسو، شاعر بزرگ رنسانس ایتالیا، در بیست سرود، ماه‌های پایانی نخستین جنگ صلیبی و محاصرهٔ بیت‌المقدس در ۱۰۹۹ را بازمی‌گوید. گودفری دو بویون به فرماندهی سپاه برگزیده می‌شود و باید شوالیه‌های پرشور و ناسازگار را متحد نگه دارد، در حالی که دشمن، جادو و وسوسه از هر سو راه را بر آنان می‌بندند.

تاسو بر این هستهٔ تاریخی جهانی از عشق و جادو افزوده است. به‌یادماندنی‌ترین چهره‌ها اغلب در سپاه مسلمانان‌اند: کلوریندا، جنگاور زن دلیر، و آرمیدای جادوگر که رینالدو، دلاورترین شوالیهٔ صلیبی، را در باغی افسون‌شده اسیر می‌کند. عشق تانکرد به کلوریندا و ماجرای جنگل جادوشده از مشهورترین بخش‌های منظومه‌اند.

باید گفت این شعر از منظر اروپای کاتولیک روزگار ضداصلاح دینی سروده شده و تصویرش از مسلمانان تصویر جانب‌دارانهٔ همان روزگار است؛ با این همه تاسو به دشمنان قهرمانانش شخصیت، شجاعت و شرافت می‌بخشد.

این متن ترجمهٔ منظوم ادوارد فرفکس است که در ۱۶۰۰ منتشر شد و خود از آثار شاخص شعر انگلیسی آن دوره است. «اورشلیم آزادشده» بر اسپنسر و میلتون اثر گذاشت و ده‌ها اپرا و نقاشی، از مونته‌وردی تا هندل، از آن الهام گرفته‌اند.