Pragmatism: A New Name for Some Old Ways of Thinking

«پراگماتیسم» متن هشت سخنرانی است که ویلیام جیمز در ۱۹۰۶ و ۱۹۰۷ در مؤسسهٔ لاول بوستون و دانشگاه کلمبیا ایراد کرد. جیمز در این کتاب، که عنوان فرعی‌اش «نامی تازه برای برخی شیوه‌های کهن اندیشیدن» است، پراگماتیسم را برای مخاطب عام توضیح می‌دهد — جنبشی که به شناخته‌شده‌ترین مکتب فلسفی بومی آمریکا بدل شد.

جیمز با تمایز «ذهن‌های نرم» و «ذهن‌های سخت» — خردگرایان آرمان‌گرا و تجربه‌گرایان واقع‌بین — آغاز می‌کند و پراگماتیسم را راهی میان آن دو معرفی می‌کند. روشش ساده است: برای فهم معنای یک ایده بپرس اگر درست باشد چه تفاوتی در عمل پدید می‌آورد؛ اگر دو نظریهٔ رقیب هیچ تفاوت عملی نداشته باشند، بحث بر سرشان بی‌حاصل است. بحث‌برانگیزترین بخش، نظریهٔ او دربارهٔ حقیقت است: حقیقت چیزی است که در تجربه «کار می‌کند» و تأیید می‌شود. برتراند راسل و دیگران سخت به این دیدگاه تاختند.

ویلیام جیمز (۱۸۴۲–۱۹۱۰)، فیلسوف و روان‌شناس آمریکایی و برادر هنری جیمز رمان‌نویس، کتاب را به یاد جان استوارت میل تقدیم کرد. نثرش روشن، شوخ و پر از مثال است.

کتابی کوتاه و خواندنی برای هر کس که می‌خواهد با فلسفهٔ آمریکایی و پرسش حقیقت و باور آشنا شود.