The ABC of Relativity

برتراند راسل، فیلسوف و منطق‌دان بریتانیایی، در این کتاب کوشیده است نظریهٔ نسبیت اینشتین را بی‌آنکه به معادله پناه ببرد برای خوانندهٔ عادی توضیح دهد. خودش در فصل نخست می‌نویسد که همه می‌دانند اینشتین کار شگفتی کرده، اما کمتر کسی می‌داند آن کار دقیقاً چیست، و بیشتر شرح‌های همه‌فهم درست همان‌جا که باید چیزی مهم بگویند نامفهوم می‌شوند.

پانزده فصل کتاب از لمس و دیدن و تصور ما از زمین و آسمان آغاز می‌کند و گام‌به‌گام به سرعت نور، ساعت‌ها و خط‌کش‌ها، فضا-زمان، نسبیت خاص، قانون گرانش اینشتین و شواهد آن، جرم و انرژی، متناهی بودن جهان، حذف مفهوم «نیرو» و سرانجام پیامدهای فلسفی نظریه می‌رسد. راسل نشان می‌دهد که دشواری اصلی ریاضیات نیست، بلکه دست کشیدن از تصویری از جهان است که از نیاکان دورمان به ارث برده‌ایم.

کتاب در ۱۹۲۵ منتشر شد و بعدها با ویرایش‌های تازه بارها تجدید چاپ شد. نثر روشن و طنز ملایم راسل آن را به یکی از ماندگارترین معرفی‌های عمومی نسبیت بدل کرده است؛ مناسب برای هر خواننده‌ای که کنجکاو است بداند فیزیک قرن بیستم با مفهوم زمان و مکان چه کرد.