The Way of Martha and the Way of Mary

«راه مارتا و راه مریم» نوشتهٔ استیون گراهام، نویسندهٔ انگلیسی که سفرنامه‌هایی دربارهٔ روسیه دارد، جستاری است دربارهٔ دو شیوهٔ دینداری که در مسیحیت شرقی و غربی دیده می‌شود. نام کتاب از داستان انجیل می‌آید که در آن عیسی به مارتا می‌گوید تنها یک چیز لازم است و مریم بهترین بهره را برگزیده است.

گراهام در پیشگفتار می‌گوید این سخن در روسیه به اندازهٔ ضرب‌المثل «ایمان بی‌عمل مرده است» در انگلستان رایج است. به باور او مسیحیت شرقی بیشتر با «بهرهٔ مریم» یعنی نشستن، تأمل و حضور در برابر خدا همراه است و مسیحیت غربی با «راه مارتا» یعنی کار و خدمت. نویسنده این دو را متناقض نمی‌داند و می‌کوشد تأملاتش را از دیده‌ها و تجربه‌هایش در میان مردم روسیه بسازد.

کتاب در ۱۹۱۵ از مک‌میلان در لندن چاپ شد و برای کسانی خواندنی است که به معنویت ارتدوکس، تصویر روسیه در ذهن غربیان پیش از انقلاب و مقایسهٔ سنت‌های دینی علاقه دارند.