Theaetetus

سقراط اندکی پیش از محاکمه‌اش با تئای‌تتوس، ریاضی‌دان جوان و بااستعدادی که در چهره به خود او می‌ماند، و استادش تئودوروس گفت‌وگو می‌کند. پرسش ساده به نظر می‌رسد: دانش چیست؟ سقراط شیوهٔ خود را «مامایی» می‌نامد؛ او خود چیزی نمی‌زاید، بلکه کمک می‌کند ذهن دیگران اندیشه‌هایشان را بزایند و آنگاه می‌آزماید که فرزند حقیقی است یا خیالی.

سه تعریف بررسی می‌شود: دانش همان ادراک حسی است — که سقراط آن را به آموزهٔ پروتاگوراس، «انسان معیار همه‌چیز است»، و فلسفهٔ صیرورت هراکلیتوس پیوند می‌دهد —؛ دانش باور درست است؛ و دانش باور درستِ همراه با «تبیین» است. در میانه، تمثیل‌های مشهور «لوح موم» و «قفس پرندگان» برای توضیح حافظه و خطا می‌آید، و گریزی دربارهٔ تفاوت فیلسوف و مرد عمل.

هر سه تعریف در پایان ناکافی می‌مانند، اما تعریف سوم تا سدهٔ بیستم پایهٔ بحث‌های معرفت‌شناسی بود. «تئای‌تتوس» را بنیادی‌ترین متن کلاسیک در نظریهٔ شناخت می‌دانند. این متن ترجمهٔ بنجامین جووت همراه با مقدمهٔ او است و برای دانشجویان فلسفه و هر خوانندهٔ اهل تأمل ارزشمند است.