The Crayfish: An Introduction to the Study of Zoology

«خرچنگ آب شیرین: درآمدی بر مطالعهٔ جانورشناسی» (۱۸۸۰) از توماس هنری هاکسلی (۱۸۲۵–۱۸۹۵)، زیست‌شناس بزرگ بریتانیا و مدافع نظریهٔ تکامل داروین، است. هاکسلی در این کتاب شیوه‌ای آموزشی دارد: یک جانور آشنا را برمی‌گزیند و با شرح دقیق ساختار بدن، اندام‌ها و زندگی آن، اصول جانورشناسی را به خواننده می‌آموزد.

کتاب مشاهده، تشریح و مقایسه را می‌آموزد و نشان می‌دهد چگونه از یک نمونه می‌توان به مفاهیم کلی دربارهٔ ساختار بدن، فیزیولوژی و رده‌بندی رسید. نثر هاکسلی روشن و استدلالی است و متن با تصویرهایی از اندام‌ها همراه است.

این اثر نمونهٔ کامل ادبیات آموزش علوم در عصر ویکتوریا است و هنوز برای دانشجویان و علاقه‌مندان به زیست‌شناسی و تاریخ علم جذاب است. برای کسانی که می‌خواهند بدانند هاکسلی چگونه علم را تدریس می‌کرد، خواندن آن مفید است.