Kim

«کیم» شاهکار رودیارد کیپلینگ، نویسندهٔ انگلیسی زادهٔ بمبئی و برندهٔ نوبل ادبیات، است که در ۱۹۰۱ منتشر شد. داستان در هند اواخر قرن نوزدهم می‌گذرد و تصویری رنگارنگ و زنده از جاده‌ها، بازارها، زیارتگاه‌ها و مردمان گوناگون شبه‌قاره به دست می‌دهد.

کیمبال اوهارا، پسر یتیم یک سرباز ایرلندی، در کوچه‌های لاهور بزرگ شده است؛ سفیدپوست است، اما پوستش از آفتاب سوخته و زبان‌های محلی را بهتر از انگلیسی می‌داند و او را «دوست کوچک همهٔ دنیا» می‌خوانند. روزی با لامایی تبتی آشنا می‌شود که در جست‌وجوی رودی مقدس است که از گناه پاک می‌کند، و شاگرد و همراه او در سفر می‌شود. هم‌زمان، از راه محبوب علی، دلال اسب افغان، به «بازی بزرگ» کشیده می‌شود؛ رقابت پنهان جاسوسی میان بریتانیا و روسیه بر سر آسیای میانه.

رمان میان دو جست‌وجو در نوسان است: جست‌وجوی معنوی لاما و ماجراجویی جاسوسی کیم، و پرسش «من کیستم؟» که کیم بارها از خود می‌پرسد. دوستی میان پسر و پیرمرد گرم‌ترین رشتهٔ داستان است.

نگاه کتاب به استعمار نگاه کسی است که سلطهٔ بریتانیا را طبیعی می‌داند؛ ادوارد سعید در «فرهنگ و امپریالیسم» تحلیلی مفصل از همین رمان به دست داده است. خواندن آن با این آگاهی، هم لذت داستانی کم‌نظیری دارد و هم دریچه‌ای به ذهنیت دوران استعمار می‌گشاید.