The Variation of Animals and Plants under Domestication

چارلز داروین در «منشأ انواع» (۱۸۵۹) نظریهٔ انتخاب طبیعی را فشرده و بی‌ارجاع عرضه کرده بود و وعده داده بود شواهد کامل را بعدها منتشر کند. «تنوع جانوران و گیاهان در حالت اهلی» (۱۸۶۸)، در دو جلد، نخستین و تنها بخش از این «کتاب بزرگ» است که به صورت کامل منتشر شد.

جلد نخست گونه به گونه پیش می‌رود: سگ و گربه، اسب و الاغ، خوک و گاو و گوسفند، خرگوش، کبوتر و ماکیان، و سپس گیاهان زراعی، میوه‌ها و گل‌ها. فصل‌های مربوط به کبوتر مشهورترند: داروین خود کبوتر پرورش می‌داد و نشان داد که همهٔ نژادهای عجیب اهلی، از دم‌طاووسی تا غبغبی، از کبوتر چاهی وحشی آمده‌اند. همین نمونه‌ها نشان می‌دهند انتخاب انسانی در چند قرن چه دگرگونی‌های بزرگی می‌تواند پدید آورد.

جلد دوم به قوانین وراثت، دورگه‌گیری، اثر شرایط زندگی و انتخاب می‌پردازد و نظریهٔ وراثت خود داروین، «پانژنز»، را طرح می‌کند؛ نظریه‌ای که نادرست از آب درآمد، در حالی که گرگور مندل چند سال پیش‌تر، بی‌آنکه کسی توجه کند، کلید درست را یافته بود.

کتابی پر از داده و مشاهده که «علم در حال ساخته شدن» را نشان می‌دهد؛ برای علاقه‌مندان به زیست‌شناسی، تکامل و تاریخ علم.