Charmides

سقراط تازه از نبرد پوتیدئا به آتن بازگشته و در ورزشگاه با کریتیاس و خارمیدس، جوان زیبارو و پرآوازه‌ای که همه شیفتهٔ اویند، روبه‌رو می‌شود. خارمیدس از سردرد می‌نالد و سقراط می‌گوید داروی آن را می‌شناسد، اما این دارو جز با درمان روح از راه «سوفروسونه» اثر نمی‌کند؛ واژه‌ای که تقریباً به معنای خویشتن‌داری، میانه‌روی و خودشناسی است.

آنگاه بحث دربارهٔ چیستی این فضیلت آغاز می‌شود. خارمیدس و سپس کریتیاس تعریف‌هایی پیش می‌نهند: آرامی و وقار، شرم، «کار خود را کردن» و سرانجام «خود را شناختن». این تعریف آخر به پرسشی ژرف می‌انجامد: آیا دانشی هست که موضوعش خودِ دانش باشد، و اگر هست، چه سودی دارد؟

گفت‌وگو مانند دیگر گفت‌وگوهای نخستین افلاطون بی‌پاسخ پایان می‌یابد، اما سایهٔ تاریخ بر آن سنگینی می‌کند: خارمیدس و کریتیاس بعدها از سران «سی جبار» شدند که پس از جنگ پلوپونزی بر آتن حکم راندند. این متن ترجمهٔ بنجامین جووت است و برای علاقه‌مندان اخلاق یونانی و فلسفهٔ سقراط خواندنی است.