Coriolanus

کایوس مارکیوس، سردار رومی، به‌تنهایی به شهر کوریولی می‌تازد، آن را می‌گشاید و لقب «کوریولانوس» می‌گیرد. اشراف روم او را نامزد کنسولی می‌کنند، اما رسم این است که نامزد جامهٔ فروتنی بپوشد، زخم‌هایش را به مردم نشان دهد و رأیشان را بخواهد — و برای مردی که عوام را تحقیر می‌کند، همین تحمل‌ناپذیر است. تریبون‌های مردم از این غرور بهره می‌گیرند و کشمکشی آغاز می‌شود که سرنوشت او و شهر را دگرگون می‌کند.

«کوریولانوس» را معمولاً آخرین تراژدی شکسپیر (حدود ۱۶۰۸) و سیاسی‌ترینِ آن‌ها می‌دانند. شکسپیر نه طرف مردم گرسنه را می‌گیرد و نه طرف اشراف را؛ هر دو را بی‌پرده می‌کاود. ولومنیا، مادر کوریولانوس، از قدرتمندترین شخصیت‌های زن نمایشنامه‌های اوست و رابطهٔ مادر و پسر در کانون درام قرار دارد. منبع ماجرا باز هم «زندگی‌ها»ی پلوتارک است.

برتولت برشت این نمایشنامه را بازنویسی کرد و در قرن بیستم، هر بار که بحث پوپولیسم، ارتش و دموکراسی بالا گرفت، دوباره بر صحنه رفت. متن نخستین بار در برگ‌نامهٔ ۱۶۲۳ چاپ شد. زبانش فشرده و گاه دشوار است، اما برای علاقه‌مندان به سیاست و تاریخ روم بسیار خواندنی است.