Mother

«مادر» رمانی از ماکسیم گورکی است که در ۱۹۰۶–۱۹۰۷ منتشر شد و از نخستین و مهم‌ترین آثار ادبیات انقلابی روسیه به شمار می‌رود. داستان در یک شهرک کارخانه‌ای روسیه می‌گذرد و بر پایهٔ رخدادهای واقعی جنبش کارگری آن دوران نوشته شده است.

پاول ولاسوف، کارگری جوان، به محافل انقلابی می‌پیوندد و کتاب می‌خواند و در خانه با دوستانش گفت‌وگو می‌کند. مادرش پلاگیا نیلوونا، زنی ساده، مؤمن و ترسان که عمری کتک و سختی دیده، در آغاز نمی‌فهمد پسرش چه می‌کند، اما رفته‌رفته با شناخت دوستان او و هدف‌هایشان دگرگون می‌شود و خود به یکی از چهره‌های مبارزه بدل می‌شود.

گورکی بیش از آن‌که بر ماجراهای سیاسی تکیه کند، بر تحول درونی یک زن و رویش آگاهی در انسانی عادی تمرکز دارد. رمان از جنبه‌های شعاری هم خالی نیست و بعدها الگویی برای «واقع‌گرایی سوسیالیستی» شد، اما صحنه‌های انسانی‌اش همچنان مؤثرند.

نسخهٔ حاضر ترجمهٔ انگلیسی ۱۹۱۱ است و تصویرهای سیگیزموند دو ایوانوفسکی را دارد. برای خوانندگان ادبیات روس، تاریخ جنبش‌های کارگری و رمان اجتماعی خواندنی است.